در طی سالهای اخیر در صنعت ساختمانسازی شاهد تحولات مختلفی بودهایم و مصالح متنوعی را اکنون در بازار میبینیم؛ یکی از این مصالح نوین که توانسته توجه مهندسان و پیمانکاران را به سوی خود جلب نماید، بلوک فوم بتن است. این متریال ساختمانی با خصوصیاتی نظیر وزن سبک، عایقبندی حرارتی عالی و سرعت بالا در اجرا توانسته در پروژههای مسکونی و تجاری جایگاه بسیار خوبی برای خود به دست آورد. در واقع، این بلوک جایگزینی برای بلوکهای سنتی است که با کمک آن هزینههای انرژی و بار مرده سازه کاهش و سرعت فرایند اجرا افزایش مییابد. اگر علاقهمندید که پیرامون بلوکهای فوم بتن اطلاعات بیشتری به دست آوردید، از شما دعوت میکنیم در ادامه این مقاله با مجموعه تیران تونل بیستون همراه باشید.
بلوک فوم بتن چیست؟
این بلوک نوعی بتن سبک سلولی به حساب میآید که از ترکیب سیمان، آب و عامل کفزا تولید میشود. در این بلوک بر خلاف بتن معمولی که از سنگدانههای درشت استفاده میکند، سنگدانههای درشت با حبابهای هوای پایدار جایگزین شدهاند. ساختار متخلخل این بلوک باعث میشود که دارای 60 تا 85 درصد حفرههای بسته باشد که همین ویژگی، وزن آن را به طور قابلتوجهی کاهش میدهد. از دیگر خصوصیات این بلوک میتوانیم به دانسیته آن اشاره داشته باشیم که معمولاً بین 300 الی 1800 کیلوگرم بر مترمکعب متغیر است. در مقابل، بتن معمولی دانسیته حدود 2400 کیلوگرم بر مترمکعب دارد.
فرایند تولید بلوکهای فوم بتن به این شکل بوده که ابتدا یک ملات پایه از سیمان و آب تهیه میکنند. در مرحله بعدی، با استفاده از دستگاه فومساز، کف تولید و به ملات اضافه خواهد شد. این مخلوط همگن در قالبها ریخته شده و پس از سخت شدن که معمولاً 24 ساعت طول میکشد، بلوکهای آماده برای استفاده به دست میآیند.
انواع بلوک فوم بتن
انواع بلوک فوم بتن را میتوان بر اساس روش تولید و دانسیته به انواع گوناگونی تقسیمبندی نمود:
1. انواع بلوکهای فوم بتن بر اساس روش تولید
- بلوک AAC (بتن هوادار اتوکلاو شده): این بلوکها در دمای بالا (190-200 درجه سلسیوس) و تحت فشار بخار در اتوکلاو عملآوری میشوند که همین فرآیند باعث افزایش استحکام و یکنواختی ساختار آنها میگردد.
- بلوک CLC (بتن سبک سلولی): بلوکهای CLC یا Cellular Lightweight Concrete، بدون نیاز به اتوکلاو در شرایط عادی عملآوری میگردند. این نوع از ترکیب ملات سیمان، خاکستر بادی و کف تولیدی توسط عوامل کفزا مانند پروتئین طبیعی یا صابون مصنوعی ساخته میشوند.
2. انواع بلوکهای فوم بتن بر اساس دانسیته
- فوم بتن فوق سبک (300-600 kg/m³)
- فوم بتن سبک (600-900 kg/m³)
- فوم بتن متوسط (900-1200 kg/m³)
- فوم بتن سنگین/سازهای (1200-1800 kg/m³)
کاربرد بلوک فوم بتن
بلوکهای فوم بتن به دلیل خواص منحصربهفرد خود، در طیف گستردهای از کاربردهای ساختمانی مورد استفاده قرار میگیرند:
1. دیوارهای جداکننده و پارتیشن
یکی از رایجترین کاربردهای این بلوک در ساخت دیوارهای جداکننده داخلی ساختمانهاست. این بلوکها به دلیل وزن کم، عایق صوتی مناسب و سهولت در نصب، گزینهای عالی برای پارتیشنبندی فضاهای داخلی محسوب میشوند. در ساختمانهای بلندمرتبه، استفاده از این بلوک در دیوارهای جداکننده باعث کاهش قابلتوجه بار لرزهای خواهد شد.
2. عایقکاری دیوارهای خارجی
بلوک فوم بتن با ضریب انتقال حرارتی پایین 0.1 تا 0.3 وات بر متر کلوین عملکرد بسیار خوبی در عایقکاری دیوارهای پیرامونی دارد. استفاده از این بلوکها در دیوارهای خارجی میتواند هزینههای سرمایش و گرمایش را تا 50 درصد کاهش دهد.
3. عایقکاری سقف و بام
در سقفها، این ماده به صورت لایه عایق با ضخامت 50 تا 200 میلیمتر اجرا میشود. فوم بتن با ساختار متخلخل خود، جلوی انتقال حرارت را میگیرد و دمای داخلی ساختمان را در محدوده مطلوب نگه میدارد. این روش به ویژه در مناطق گرمسیر و سردسیر کاربرد فراوانی دارد.
4. کفسازی با فوم بتن
یکی از کاربردهای مهم این بلوک در کفسازی ساختمان است که به آن اسکرید فوم بتنی نیز گفته میشود. فوم بتن در کفسازی با دانسیته 400 تا 800 کیلوگرم بر مترمکعب و ضخامت 50 تا 150 میلیمتر اجرا شده و به عنوان لایه زیرین برای اجرای کفپوش نهایی عمل میکند. اسکرید به معنای لایهای از ملات سیمان و ماسه است که برای تسطیح و آمادهسازی کف ساختمان استفاده میشود.
مقایسه اسکرید و فوم بتن نشان میدهد که اسکرید از مقاومت فشاری بالاتر، زمان خشکشدن کمتر (یک روز در مقابل سه روز) و امکان اجرای مستقیم کفپوش نهایی برخوردار است. در حالی که فوم بتن نیاز به لایه ملات ماسه سیمان 5 سانتیمتری بر روی خود دارد که این موضوع هزینه و زمان پنهان اضافی را به پروژه تحمیل میکند.
5. پرکردن فضاهای خالی
در کل، فوم بتن به دلیل خواصی که دارد برای پر کردن فضاهای خالی، حفرهها و مناطق با دسترسی دشوار نیز مورد استفاده قرار میگیرند. این مصالح حتی از طریق دهانههای کوچک قابل تزریق است و در پروژههای زیرساختی مانند پرکردن فاضلابهای قدیمی، تونلها و فروچالهها کاربرد دارد.
جدول تفاوت بلوک فوم بتن با بلوک سیمانی
مقایسه بلوکهای فوم بتن با بلوک سیمانی معمولی به ما کمک میکند تا بتوانیم ویژگیهای هر یک را بهتر درک نموده و متناسب با پروژه بهترین انتخاب را داشته باشیم. در جدول زیر به بررسی تفاوتهای این دو مصالح میپردازیم:
| ویژگی | بلوک فوم بتن | بلوک سیمانی معمولی |
| دانسیته | 400-1800 کیلوگرم بر مترمکعب | 2400 کیلوگرم بر مترمکعب |
| مقاومت فشاری | 1-15 مگاپاسکال | بیش از 17 مگاپاسکال |
| ضریب انتقال حرارتی | 0.1-0.66 وات بر متر کلوین | 0.92-1.4 وات بر متر کلوین |
| عایق صوتی | عالی (STC 50) | متوسط |
| سرعت ساخت | سریع (نیاز به تراکم ندارد) | کندتر |
| هزینه نصب | کمتر (سبکتر) | بیشتر |
| کاربرد باربری | محدود (نیاز به تقویت) | مناسب برای دیوارهای باربر |
| مقاومت در برابر رطوبت | کمتر (متخلخل) | بیشتر |
| مقاومت آتش | عالی (کلاس A1) | خوب |
| قابلیت بازیافت | صد در صد | محدود |
| وزن نسبی | 3-4 برابر سبکتر از آجر | سنگین |
| هزینه انرژی مصرفی | 30-50% صرفهجویی در انرژی | استاندارد |
آیا بلوک فوم بتن برای همه پروژهها مناسب است؟ بررسی مزایا و معایب
این بلوکها برای پروژههایی که نیاز به کاهش وزن سازه، عایقکاری حرارتی و صوتی عالی و سرعت بالا در اجرا نیاز دارند، انتخاب خوبی محسوب میشود. به عنوان مثال، در ساختمانهای بلندمرتبه، استفاده از این بلوکها میتواند بار لرزهای را به طور قابل توجهی کاهش دهد. علاوه بر این، در مناطقی با شرایط آبوهوایی بیش از حد گرم یا سرد نیز بلوک فوم بتن میتواند هزینههای سرمایش و گرمایش را تا 50 درصد کمتر کند. با این حال، بلوکهای فوم بتن برای دیوارهای باربر در سازههای سنگین بدون تقویت اضافی مناسب نیست. مقاومت فشاری پایین این مصالح محدودیتهایی را در کاربردهای سازهای ایجاد میکند. همچنین، در مناطقی با چرخههای مکرر یخ زدن و ذوب شدن، بلوکهای فوم بتن ممکن است دوام کافی نداشته باشند.
پروژههایی که نیاز به انواع فونداسیون یا عناصر سازهای با مقاومت بالا دارند، باید از بلوکهای سیمانی سنگین یا بتن آرمه استفاده کنند. علاوه بر این، در فضاهای کوچک و بسته، استفاده از فوم بتن به دلیل احتمال بخار شدن مواد درون آن در معرض حرارت، توصیه نمیشود.
تیران تونل بیستون؛ ارائهدهنده انواع تجهیزات و دستگاههای پروژههای عمرانی
در این مقاله دانستیم که بلوک فوم بتن چیست و با ویژگیهای مختلف آن نیز آشنا شدیم. مجموعه تیران تونل بیستون یکی از پیشگامان صنعت ساخت و عرضه ماشینآلات پروژههای عمرانی در ایران محسوب میشود. یکی از محصولات مهم تیران تونل بیستون که ارتباط مستقیم با موضوع بلوکهای فوم بتن و کفسازی دارد، دستگاههای تولید و اجرای فوم بتن و اسکرید است. خرید دستگاه فوم بتن به پیمانکاران و سازندگان امکان میدهند تا کفسازی با کیفیت، سریع و اقتصادی انجام دهند و از مزایای فوم بتن در عایقکاری و سبکسازی سازه بهرهمند شوند. تیران تونل بیستون با داشتن تیمی مجرب از مهندسان و کارشناسان، نه تنها تجهیزات باکیفیت تولید میکند، بلکه خدمات پس از فروش، آموزش و پشتیبانی فنی را نیز به مشتریان خود ارائه میدهد. برای کسب اطلاعات بیشتر لطفاً با کارشناسان تیران تونل بیستون تماس بگیرید.
سوالات متداول
- کاربرد بلوک فوم بتن در ساخت چیست؟
بلوک فوم بتن در دیوارهای جداکننده داخلی، عایقکاری دیوارهای خارجی، عایق سقف و بام، کفسازی، پرکردن فضاهای خالی و ساخت پانلهای پیشساخته کاربرد دارد.
- انواع بلوک فوم بتن کدامند؟
بلوکهای فوم بتن را میتوان بر اساس روش تولید و دانسیته به انواع مختلفی نظیر ACC و CLC، سبک، متوسط و سنگین دستهبندی کرد.
- مزایای بلوک فوم بتن چیست؟
سبکی، عایق حرارتی و صوتی عالی، مقاومت آتش، سرعت بالای اجرا، کاهش هزینه حملونقل، صرفهجویی در مصرف انرژی تا 50 درصد و قابلیت بازیافت 100 درصد از مزایای بلوکهای فوم بتن است.
- معایب بلوک فوم بتن چیست؟
مقاومت فشاری پایین، جذب رطوبت بالا، احتمال ترکخوردگی، نیاز به لایه تکمیلی برای کفپوش نهایی، زمان عملآوری طولانیتر و هزینه بالاتر مواد اولیه از معایب بلوکهای فوم بتن محسوب میشوند.
- تفاوت بلوک فوم بتن با بلوک سیمانی چیست؟
بلوکهای فوم بتن 3 تا 4 برابر سبکتر از بلوک سیمانی است، عایق حرارتی بهتری دارد (0.1-0.66 در مقابل 0.92-1.4 وات بر متر کلوین) اما مقاومت فشاری کمتری دارد (1-15 در مقابل 17+ مگاپاسکال).
